Afganistan

Afganistan

 Ahmad Shah Durrani, Pashtun  kabilelerini birleştirmiş ve 1747’de Afganistan’ı kurmuştur. Bu ülke, 1919’da ulusal İngiltere kontrolünden bağımsızlığını kazanana kadar İngiltere ve Rusya imparatorlukları arasında tampon bölge olarak görev yapmıştır.Kısa süreli demokrasi 1973’teki askeri darbesinde ve 1978’deki komünist-karşı darbesinde son buldu. Sovyetler Birliği, uzun süreli ve yıkıcı bir savaşı tetikleyen sallantıdaki Afgan Komünist rejimini desteklemek için 1979’da istila etmiştir. SSCB uluslar arası desteklenen anti-komünist mujahedin isyanları yüzünden acımasız baskılar altında 1989’da geri çekilmiştir. Sonuç olarak 1996’da Taliban’ın düşüşüyle Kabul birçok sivil savaşa tanık olmuştur, 1994’teki aşırı Pakistan destekli hareketler sivil savaşı anarşiyi sona erdirdi. New York (ABD) ‘de 11 Eylül 2001 terörist saldırıları sonrası Usama Bin Ladin’i korumak için anti-Taliban Kuzey Birleşmiş askeri harekatı Taliban’ı devirmiştir.AB sponsorluğunda Bonn Konferansı 2001’de, 2004’te başkanlık ve 2005’te Ulusal Meclis seçimini ve yeni bir oluşum için adaptasyonu kapsayan yeni bir politik yapılanma için süreç oluşturmuştur. 7 Aralık 2004’te Hamid Karzai demokrasiyle başa gelmiş ilk Afganistan başkanıdır. Ulusal Meclis 19 Aralık 2005’ te resmen oluşturulmuştur.  

Asya

toplam: 647,500  km²

toprak: 647,500  km²

su: 0 km²

Çin76 km, Iran 936 km, Pakistan 2,430 km, Tacikistan 1,206 km, Türkmenistan 744 km, Özbekistan 137 km

yok (karayla kaplı)

Daha çok yüksek dağlar; kuzeyde ve güney batıda ovalar

En alçak nokta: Amu Darya 258 m

En yüksek noktası: Nowshak 7,485 m

Doğal gaz, petrol, kömür,bakır,krom, talk, bariton, kükürt, kurşun, çinko, demir cevheri,tuz, değerli ve yarı değerli taşlar

Ekilebilir toprak: 12.13%

Kalıcı ekinler: 0.21%

diğer: 87.66% (2005)

Hindu Kush dağlarında yıkıcı depremler; seller; kuraklıklar

Environment - current issues:         Sınırlı doğal su kaynakları; yetersiz miktarda kullanılabilir su toprak bozulması ; aşırı otlama; ağaçsızlandırma(kalan ormanların çoğu yakıt ve inşa malzemeleri olarak kesilmektedir); çölleşme;hava ve su kirliliği

Biyolojik çeşitlilik,İklim değişimi,Çölleşme,Nesli tükenen türler,Çevresel Değişim,Deniz Kirliliği,Ozon Tabakasının Korunması  

Karayla kaplı;ülkenin kuzeyini kuzeydoğudan güneybatıya bölen Hindu Kush dağları;kuzey Vakhan’da en yüksek tepeler 

31,889,923 (Temmuz 2007 tahmini.)

0-14 yaş: 44.6% (erkek 7,282,600/kadın6,940,378)

15-64 yaş: 53% (erkek 8,668,170/kadın 8,227,387)

65 aş ve üstür: 2.4% (erkek 374,426/kadın 396,962) (2007 tahmini.)

toplam: 17.6 yaş

erkek: 17.6 yaş

kadın: 17.6 yaş (2007 tahmini.)

0 göç/1,000 nüfus (2007 tahmini.)

doğumda: 1.05 erkek/kadın

15 yaş altı: 1.049 erkek/kadın

15-64 yaş: 1.054 erkek/kadın

65 yaş ve üstü: 0.943 erkek/kadın

toplam nüfus: 1.049 erkek/kadın (2007 tahmini.)

toplam: 157.43 ölüm/1,000 canlı doğum

erkek: 161.81 ölüm/1,000 canlı doğum

kız: 152.83 ölüm/1,000 canlı doğum  (2007 tahmini.)

Toplam nüfus: 43.77 yaş

erkek: 43.6 yaş

kadın: 43.96 yaş (2007 tahmini.)

HIV/AIDS - adult prevalence rate:  0.01% (2001 tahmini.)

HIV/AIDS - people living with HIV/AIDS:   NA

HIV/AIDS - deaths:   NA

Major infectious diseases:  Risk oranı: yüksek

yiyecek veya su kaynaklı hastalıklar: bakterisel ve protozol ishal, hepatit A, ve tifo

vektör kaynaklı hastalıklar:Mart’tan Kasım’a kadar 2000 m. Aşağısında ülke çapındayüksek bir sıtma riski

hayvan kaynaklı hastalıklar: kuduz

not:yüksek patojenik H5N1 kuş gribi ülkedeki kuşlarda tanımlanmiştır;bu kuşlarla yakın temasta bulunan Amerikan vatandaşları arasında olağanüstü nadir durumlarda mümkün gözardı edilebilir bir risk vaziyetindedir.(2007)

sıfatı: Afgan

Pashtun 42%, Tacik 27%, Hazar 9%, Özbek 9%, Aimak 4%, Türkmen 3%, Baloch 2%, diğer 4%

Suni Müslüman 80%, Şii Müslüman 19%, diğer 1%

Tanım:15 yaş ve üstü okur- yazar 

toplam nüfus: 36%

erkek: 51%

kadın: 21% (1999 est.)

Kabu gören kısa biçimi : Afganistan

yerel uzun biçimi: Jomhuri-ye Eslami-ye Afghanestan

yerel kısa biçimi: Afghanestan

önceki: Afganistan Cumhuriyeti

Afganistan coğrafi koordinatlar: 34 31 K, 69 12 D

zaman farkı: UTC+4.5 (9.5 saat Washington DC’nın ötesinde, Standart Zaman süresince)

34 taşra (velayat, tekil - velayat); Badakhshan, Badghis, Baghlan, Balkh, Bamian, Daykondi, Farah, Faryab, Ghazni, Ghowr, Helmand, Herat, Jowzjan, Kabol, Kandahar, Kapisa, Khowst, Konar, Kondoz, Laghman, Lowgar, Nangarhar, Nimruz, Nurestan, Oruzgan, Paktia, Paktika, Panjshir, Parvan, Samangan, Sar-e Pol, Takhar, Vardak, Zabol

Bağımsızlık Günü, 19 Ağustos (1919)

Yeni oluşturulan yapılanma 14 Aralık 2003-4 Ocak 2004;imzalanan 16 Ocak 2004

Yeni yapılanmaya göre, ‘islam karşıtı’ yasa olmamalı;devlet sosyal adalete,insan haysiyetini ve haklarını korumaya,demokrasiyi gerçekleştirmeye dayanan başarılı ve sürekli bir toplum yaratmak zorundadır, ve tüm etnik grup ve kabileler arasında ulusal birlik ve eşitliği sağlamak için;devlet Afganistan tarafından imzalanan uluslar arası antlaşma ve kurallara ve Uluslar arası İnsan Hakları Sözleşmesi’ne uymalıdır 

18 yaş; evrensel

Siyasi Durum

Devlet başkanı: İslami Afganistan Cumhuriyeti Başkanı Hamid KARZAI (7 Aralık 2004’ten beri);Yardımcı Başkanlar Ahmad Zia MASOOD ve Abdul Karim KHALILI (7 Aralık 2004’ten beri); not –başkan hem devletin hem de hükumetin başkanıdır the president is both the chief of state and head of government;önceki Kral ZAHIR Shah ‘Ülkenin Babası’ ünvanını almıştır ve sembolik olarak belli durumlara hükmetmiştir fakat yönetimsel otoriteden yoksundur, unvan kalıtımsal değildir

kabine: 25 başkan; not – yeni yapılanma altında,başkanlar,başkan tarafından atanır ve ulusal meclis tarafından onaylanırlar

seçimler: başkan ve iki yardımcı başkan 5 yılda bir direk oyla seçilirler (ikinci dönem için geçerli); eğer hiçbir aday oylamanın birini aşamasında %50 veya daha çok oy alamazsa, en çok oy alan iki aday ikinci aşamada katılır;başkan sadece iki dönem için seçilebilir;son seçim 9 Ekim 2004’te yapılmıştır(bir sonraki 2009’da olacaktır)

Seçim sonuçları: Hamid KARZAI başkan olarak seçildi; oy yüzdesi - Hamid KARZAI 55.4%, Yunus QANUNI 16.3%, Ustad Mohammad MOHAQQEQ 11.6%, Abdul Rashid DOSTAM 10.0%, Abdul Latif PEDRAM 1.4%, Masooda JALAL 1.2%

Legislative branch:    

İki meclisli Ulusal Meclis beş yıl için direk olarak seçilen Halk Evi’nden veya Halk Meclisi’nden(249 koltuktan fazla olamaz) ve Kıdemliler Meclisi veya Yaşlılar Evi’nden (102 koltuk, 1/3’ü 4 yıl için geçici konsey tarafından seçilmiş,1/3’ü 3 yıl için yerel bölge konseyi tarafından seçilmiş,1/3’ü 5 yıl için başkan tarafından atanmış) oluşur

not: nadir durumlarda hükümet bağımsızlık,ulusal egemenlik,ve kıtasal bütünlük konularında Büyük Konsey’i toplayabilir;yapılanmanın şartlarını tasdik edebilir ve başkan aleyhine dava açabilir;hükümet Ulusal  Meclis’in üyelerinden ve geçici ve bölge konseyleri üyelerinden oluşur it

seçimler:en son 18 Eylül 2005’te yapılmıştır (sonraki Halk Meclisi tarafından Eylül 2009’a kadar yapılacaktır,bir sonraki Kıdemliler Meclisi tarafından Eylül 2008’e kadar yapılacaktır)

seçim sonuçları:seçimde kullanılan tek transfer edilemez oy sistemi(SNTV)politik parti adaylarının işine yaramamış,çoğu adaylar bağımsız olarak devam etmiştir

Judicial branch:         

Yapılanma 9 Stera Mahama veya Yüce Mahkeme’yi kurar (9 hakimi Halk Meclisi onayıyla başkan tarafından 10 yıllığına atanır) ve Yüksek Mahkeme ve Temyiz Mahkemesi’ni ikinci dereceye koyar;ayrıca adalet bakanlığı vardır;Bonn Antlaşması’yla kurulan ayrı bir Bağımsız İnsan Hakları Komisyonu  insan haklarının suistimalini ve savaş suçlarını araştırmakla yükümlüdür

Political parties and leaders:           

De Afghan Watan Islami Gond [Mohammad Osman SALEKZADA]; De Afganistan Milli Mubarizeeno Islami Gond [Amanat NINGARHAREE]; De Afghanistan De Mili Wahdat Wolesi Tahreek [Abdul Hakim NOORZAI]; De Afghanistan De Solay Ghorzang Gond [Shahnawaz TANAI]; De Afghanistan De Solay Mili Islami Gond [Shah Mohammood Popal ZAI]; Hezb-e Esteqlal-e-Mili Afghanistan [Taj Mohammad WARDAK]; Hezb-e Hambastagee Mili Aqwam-e-Afghanistan [Mohammad Zarif NASERI]; Hezb-e Harakat-e-Islami-e-Afghanistan [Mohammad Ali JAWID]; Hezb-e Jamihat-e-Islami [Ustad RABBANI]; Hezb-e Paiwand Mihahani Afghanistan [Sayed Kamal SADAT]; Hezb-e-Aarman-e-Mardom-e-Afghanistan [Ilhaj Saraj-u-din ZAFAREE]; Hezb-e-Aazaadi Khwahan Maihan [Abdul Hadi DABEER]; Hezb-e-Aazadee Khwahan Mardom-e-Afghanistan [Feda Mohammad EHSAS]; Hezb-e-Adalat-e-Islami Afghanistan [Mohammad Kabir MARZBAN]; Hezb-e-Afghan Melat [Anwarul Haq AHADI]; Hezb-e-Afghanistan-e-Naween [Mohammad Yunis QANUNI]; Hezb-e-Afghanistan-e-Wahid [Mohammad Wasil RAHIMEE]; Hezb-e-Azadee-e-Afghanistan [Ilaj Abdul MALEK]; Hezb-e-Democracy Afghanistan [Tawos ARAB]; Hezb-e-Domcrat-e-Afghanistan [Abdul Kabir RANJBAR]; Hezb-e-Eatedal-e-Mili Islami-e-Afghanistan [Qara Bik Eized YAAR]; Hezb-e-Eqtedar-e-Mili [Sayed Mustafa KAZEMI]; Hezb-e-Falah-e-Mardom-e-Afghanistan [Ustad Mohammad ZAREEF]; Hezb-e-Hambastagee Mili Jawanan-e-Afghanistan [Mohammad Jamil KARZAI]; Hezb-e-Hambastagee-e-Afghanistan [Abdul Khaleq NEMAT]; Hezb-e-Harakat-e-Islami Mardom-e-Afghanistan [Ilhaj Said Hussain ANWARY]; Hezb-e-Harakat-e-Mili Wahdat-e-Afghanistan [Mohammad Nadir AATASH]; Hezb-e-Ifazat Az Uqooq-e-Bashar Wa Inkishaf-e-Afghanistan [Baryalai NASRATI]; Hezb-e-Islami-e-Afghanistan-e-Jawan [Sayed Jawad HUSSINEE]; Hezb-e-Isteqlal-e-Afghanistan [Dr. Ghulam Farooq NEJRABEE]; Hezb-e-Jamahat-ul-Dawat ilal Quran-wa-Sunat-e-Afghanistan [Mawlawee Samiullah NAJEEBEE]; Hezb-e-Jamhoree Khwahane-Afghanistan [Sebghatullah SANJAR]; Hezb-e-Junbish Democracy Mardom-e-Afghanistan [Sharif NAZARI]; Hezb-e-Junbish Mili Islami-e-Afghanistan [Sayed NOORULLAH]; Hezb-e-Kangra-e-Mili-e-Afghanistan [Abdul Latif PEDRAM]; Hezb-e-Kar Wa Tawsiha-e-Afghanistan [Zulfiqar OMID]; Hezb-e-Lebral-e-Aazadee Khwa-e-Afghanistan [Ajmal SUHAIL]; Hezb-e-Majmeh Mili Faleen-Sulh-e-Afghanistan [Shamsul Haq Noor SHAMS]; Hezb-e-Mardom-e-Afghanistan [Ahmad Shah ASAR]; Hezb-e-Mardom-e-Mosalman-e-Afghanistan [Besmellah JOYAN]; Hezb-e-Mili Afghanistan [Abdul Rashid ARYAN]; Hezb-e-Mili Heward [GHULAM MOHAMMAD]; Hezb-e-Mili Islami-e-Afghanistan [Rohullah LOUDIN]; Hezb-e-Mili Wahdat-e-Aqwam-e-Islami-e-Afghanistan [Mohammad Shah KHOGYANI]; Hezb-e-Mutahed Mili [Noorul Haq ULOOMI]; Hezb-e-Nahzat-e-Aazadee Wa Democracy-e-Afghanistan [Abdul Raqib Jawid KOHISTANEE]; Hezb-e-Nahzat-e-Hambastagee Mili-e-Afghanistan [Pir Sayed Eshaq GAILANEE]; Hezb-e-Nakhbagan-e-Mardom-e-Afghanistan [Abdul Hamid JAWAD]; Hezb-e-Paiwand Mili Afghanistan [Sayed Mansoor NADREEI]; Hezb-e-Rastakhaiz-e-Mardom-e-Afghanistan [Sayed Zahir Qayed Omul BELADI]; Hezb-e-Refah-e-Afghanistan [Meer Asef ZAEEFI]; Hezb-e-Refah-e-Mardom-e-Afghanistan [Mia Gul WASIQ]; Hezb-e-Refah-e-Mili Afghanistan [Mohammad Hassan JAHFAREE]; Hezb-e-Resalat-e-Mardom-e-Afghanistan [Noor Aqa ROEENE]; Hezb-e-Sahadat-e-Mardom-e-Afghanistan [Mohammad Zubair PAIROZ]; Hezb-e-Sahadat-e-Mili Islami-e-Afghanistan [Mohammad Osman SALEKZADA]; Hezb-e-Subat-e-Mili Islami-e-Afghanistan [Mohammad Same KHAROTI]; Hezb-e-Sulh Wa Wahdat-e-Mili-e-Afghanistan [Gulabuddin Shir ZAEE]; Hezb-e-Sulh-e-Mili Islami Aqwam-e-Afghanistan [Abdul Qaher SHARIATEE]; Hezb-e-Tafahum Wa Democracy-e-Afghanistan [Ahamad SHAHEEN]; Hezb-e-Tahreek Wahdat-e-Mili-e-Afghanistan [Sultan Mohammad GHAZI]; Hezb-e-Tahreek Wahdat-ul-Musimeen Afghanistan [Wazir Mohammad WAHDAT]; Hezb-e-Tanzim Jabha Mili Nejat-e-Afghanistan [Seghatullah MOJADDEDI]; Hezb-e-Taraqee Democrat Afghanistan [Wali ARYA]; Hezb-e-Taraqee Mili Afghanistan [Dr. Aref BAKTASH]; Hezb-e-Umat-e-Islam-e-Afghanistan [Toran Noor Aqa Ahmad ZAI]; Hezb-e-Wahdat-e-Islami Mardom-e-Afghanistan [Ustad Mohammad MOHAQQEQ]; Hezb-e-Wahdat-e-Islami-e-Afghanistan [Mohammad Karim KHALILI]; Hezb-e-Wahdat-e-Islami-e-Melat-e-Afghanistan [Qurban Ali URFANI]; Hezb-e-Wahdat-e-Mili Afghanistan [Abdul Rashid JALILI]; Hezb-e-Wahdat-e-Mili Islami-e-Afghanistan [Mohammad AKBAREE]; Mahaz-e-Mili Islami Afghanistan [Pir Sayed Ahmad GAILANEE]; Mili Dreez Gong [Habibullah JANBDAD]; Nahzat-e-Hakemyat-e-Mardom-e-Afghanistan [Hayatullah SUBHANEE]; Nahzat-e-Mili Afghanistan [Ahmad Wali MASOOUD]; Tanzim Daawat-e-Islami-e-Afghanistan [Abdul Rasoul SAYYAF]; note - includes only political parties approved by the Ministry of Justice

International organization participation:     

AsDB, CP, ECO, FAO, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICCt, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, Interpol, IOC, IOM, ISO (denk), ITU, MIGA, NAM, OIC, OPCW, OSCE (partner), SACEP, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO, WTO (gözlemleyici)

Diplomatic representation in the US:         

görev başkanı: Büyükelçi Said Tayeb JAWAD

adalet mahkemesi: 2341 Wyoming Caddesi NW, Washington, DC 20008

telefon: [1] (202) 483-6410

FAX: [1] (202) 483-6488

genel konsolosluk: Los Angeles, New York

Diplomatic representation from the US:  

görev başkanı: Büyükelçi Ronald E. NEUMANN

elçilik: Büyük Masood Yolu, Kabul

mail adresi: Kabul Konsolosluğu, APO, AE 09806

telefon: [00 93] (20) 230-0436

FAX: [00 93] (20) 230-1364

Kırmızı bandın üstünde merkezlenmiş altın bir amblemle üç eşit siyah(palanga) kırmızı ve yeşil dikey bant,amblem solda ve sağda bir halkayla ve yukarısında koyu bir İslami yazıyla çevrelenmiş tapınak benzeri bir yapıyı gösterir

Afganistan'ın ekonomisi 10 yıllık çöküşten beri iyileşiyor.Ekonomi 2001’de Taliban rejiminin düşüşünden beri uluslar arası para yardımının eklenmesi,tarımsal sektörün iyileşmesi ve servis sektörünün büyümesiyle önemli ölçüde gelişmiştir. Gerçek GDP büyümesi 2006’da %8’i aşmıştır. Geçen birkaç yıldaki ilerlemeye karşın, Afganistan aşırı derecede fakir,karayla kaplı ve yüksek oranda dış yardıma ,tarıma ve komşu ülkelerle ticarete bağımlıdır. Nüfusun çoğu ev, temiz su, elektrik,medikal yardım ve iş yoksunluğu çekmeye devam etmektedir. Suç,güvensizlik ve Afgan Hükümeti’nin ülkenin tüm bölümlerinde yasaları genişletmedeki başarısızlığı gelecekteki ekonomik büyüme için mücadele gibi görünüyor. Bu muhtemelen 10 yıllık kalıntılarını,devam eden yardımları ve bugün dünyada en düşük seviyeler arasında bulunan Afganistan’ın yaşam standardını önemli ölçüde yükseltecek dikkati çekecektir. Uluslar arası toplum Afganistan’ın gelişimine bağlıyken, 2002’den beri 3 bağış konferansında 24 milyar dolara söz veren  Kabul’ün birçok mücadelenin üstesinden gelmesi gerekecektir. Gelişen haşhaş tarımı ve büyüyen haşhaş ticareti Kabul’un en önemli politik kaygılarından biri olarak kaçak ekonomik aktivite ve tezgahlarda kabaca 3 milyar dolar üretiyor. Diğer uzun dönem mücadeleleri bütçe sürdürülebilirliğini,iş yaratmayı,yolsuzluğu,hükümet kapasitesini ve savaştan zarar görmüş altyapıları yeniden inşa etmeyi kapsıyor.

GDP (purchasing power parity):      

21.5 milyar dolar (2004 tahmini.)

GDP (official exchange rate):          

8.8 milyar dolar (2006 tahmini.)

GDP - real growth rate:         

$8.4% (2006 tahmini.)

GDP - per capita (PPP):       

$800 (2004 tahmini.)

GDP - composition by sector:         

tarım: 38%

endüstri: 24%

hizmet: 38%

not: veriler haşhaş üretimini kapsamıyor (2005 tahmini.)

Labor force:     

15 milyon (2004 tahmini.)

Labor force - by occupation:            

tarım: 80%

endüstri: 10%

hizmet: 10% (2004 tahmini.)

Unemployment rate:   

40% (2005 tahmini.)

Population below poverty line:         

53% (2003)

Household income or consumption by percentage share:          

en az 10%: NA%

en çok 10%: NA%

(consumer prices):     

16.3% (2005 tahmini.)

gelirler: 269 milyon dolar

harcamalar: 41.7 milyon dolarlık maddi harcamaları kapsayan 561 milyon dalar

not: Afganistan henüz Yeniden yapılanma Kredi Fon’undan 273 milyon dolar ve Yasa ve Kural Kredi Fon’undan 63 milyon dolar almıştır. (FY04/05 tahmini bütçe.)

haşhaş,buğday,yemiş,pamuk,koyun eti ve derisi,kuzu derisi

az oranda tekstil,sabun,mobilya,ayakkabı,gübre,çimento,el yapımı halı,doğal gaz,kömür,bakır

NA%

734.3 milyon kWh (2004)

782.9 milyon kWh (2004)

0 kWh (2004)

100 milyon kWh (2004)

0 bbl/gün (2004)

4,500 bbl/gün (2004 tahmini.)

NA bbl/gün

NA bbl/gün

20 milyon cu m (2004 tahmini.)

20 milyon cu m (2004 tahmini.)

$471 milyon; not – kaçak ve yeniden ihracı (2005 tahmini.)

haşhaş,meyve ve yemişler,el yapımı halılar,pamuk,keten,deri ve postlar,önemli ve yarı önemli taşlar

US 25.8%, Hindistan 21.2%, Pakistan 20.3%, Finlandiya 4.1% (2005)

$3.87 milyar dolar (2005 tahmini.)

maddi mallar, yiyecekler, tekstiller, petrol ürünleri

Pakistan 39%, US 9.6%, Almanya5.6%, Hindistan 5.3%, Türkiye 4.2%, Türkmenistan 4.1% (2005)

8 milyar dolar çift taraflı borç,çoğu Rusya’ya; Afganistan Çok taraflı Gelişim Bankalarına 500 milyon dolar borçludur.(2004)

2004 yılının Mart ayında  Afganistan’ın yeniden yapılanması için Berlin Bağış Konferansı’nda 60’tan fazla ülke ve uluslar arası finansal kurum tarafından uluslar arası sözler verilmiştir . eylül 20042e kadar 8.9 milyar dolara ulaşmıştır 2004-09

afghani (AFA)

kişi başına düşen Afghani-ABD doları için- 46 (2006), 47.7 (2005), 48 (2004), 49 (2003), 41 (2002)

21 - 20 Mart

280,000 (2005)

1.4 milyon (2005)

genel tahakkuk:çok kısıtlı telefon ve telgraf servisi;birçok Afgan büyük şehirlerde cep telefonu kullanıyor

mahalli: telefon servisi 2005 ve 2006’da bir çok kablosuz telefon servisiyle gelişmektedir; yaklaşık 100 Afgan’dan 4’ü kablosuz telefona sahiptir;ana telefon hatları sınırlı kalmaktadır

uluslararası:ülke kodu - 93; Kabul’de 5 VSAT kurulmuştur, Herat, Mazar-e-Sharif, Kandahar,ve Jalalabad uluslar arası ve mahalli ses ve bilgi iletişimini sağlamaktadır

AM 21, FM 5, kısa dalga 1 (Pashtuca, Afghanca,Persçe (Darice), Urduca ve İngilizce bültenler,) (2006)

en azından 7 (Kabul’da bir devlet televizyonu ve 34 taşradan 6’sında bölgesel televizyonlar) (2006)

.af

22 (2006)

30,000 (2005)

46 (2006)

toplam: 11

 3,047 m üstü: 3

2,438 m’den 3,047 m’ye: 3

1,524 m’den 2,437 m’ye: 3

914 m’den 1,523 m’ye: 1

 914 m altı: 1 (2006)

toplam: 35

 3,047 m üstü: 1

2,438 m’den 3,047 m’ye: 5

1,524 m’den 2,437 m’ye: 16

914 m’den 1,523 m’ye: 4

 914 m altı: 9 (2006)

Heliports:        

9 (2006)

Pipelines:       

gaz 466 km (2006)

Roadways:      

toplam: 34,782 km

döşenmiş: 8,229 km

döşenmemiş: 26,553 km (2004)

1,200 km (Başlıca 500 DWT’ye kadar gemileri kaldıran Amu Darya) (2005)

Ports and terminals:  

Kheyrabad, Shir Khan

Military branches:      

Afgan Ulusal Ordusu(Afgan Hava Kuvveti’ni kapsar) (2006)

Military service age and obligation:            

22 yaş;4 yıl zorunludur (2005)

Manpower available for military service:    

erkek yaş 22-49: 4,952,812

kadın yaş 22-49: 4,663,963 (2005 tahmini.)

Manpower fit for military service:    

erkek yaş 22-49: 2,662,946

kadın yaş 22-49: 2,508,574 (2005 tahmini.)

Manpower reaching military service age annually:           

erkek yaş 18-49: 275,362

kadın yaş 22-49: 259,935 (2005 tahmini.)

Military expenditures - percent of GDP:      

1.9% (2006 tahmini.)

Disputes - international:       

Pakistan:BM ve diğer uluslar arası yardımlarla, 2.3 milyon Afgan mültecinin hala 1 milyondan azı kendi istekleriyle kalmıştır; Pakistan teklif etmiştir ve Afganistan çit yapımına ve sınırları boyunca mayın döşemeye karşı çıkmıştır; Koalisyon ve Pakistan güçleri Afganistan sınırlarını kontrol ve terörist ve diğer illegal olaylara set çekmek için uzak kabile bölgelerini izlemeye devam etmektedir

Refugees and internally displaced persons:         

IDPler: 136,565 (Kuraklık v istikrarsızlık yüzünden Pashtunlar ve Kuchiler daha çok güneyde ve batıda yerlerini değiştirmişlerdir) (2006)

Illicit drugs:      

haşhaşın dünyadaki en büyük üreticisi:2005’te tarım %48 azalmayla 107,400 hektar’a düşmüştür; daha iyi hava ve salgın hastalıkların olmayışı haşhaş mahsulünü normal seviyeye dönüştürmüştür,potansiyel haşhaş üretimi sadece %10’luk düşüşle 4,475 metrik tona düşmüştür;eğer tüm haşhaş çiçekleri sürdürülebilseydi,526 metrik ton eroinin üretilebileceği tahmin edilmektedir; ülke çapında birçok narkotik laboratuar:uyuşturucu ticareti istikrarsızlığın kaynağıdır ve bazı devlet karşıtı gruplar bu ticaretten faydalanmaktadır;önemli mahalli uyuşturucu kullanımı:Avrupa’daki eroin tüketiminin %80-90’ıAfgan haşhaşından gelir;yasal olmayan finansal ağ yoluyla(kaynak esrar) narkotiğe açık para aklama