|
Giriş: |
Filistin |
|
Filistin'in Geçmişi: |
Tiberias Gölünün yakınlarında
bulunan insan fosilleri MÖ.500-600bin yıllarında bölgede insan
yaşamı olduğunu kanıtlar. MÖ. 10000 ve 5000 yılları arasında
bölgede tarımsal faaliyetlere başlanmıştır. Bronz Çağının
başlarında (MÖ.3000 - 2200 ) bağımsız site devletlerinden oluşan
Kenan ülkesi ovaların ve kıyı bölgelerinin üzerine kurulmuştu.
Şehir devletleri dış etkilerden korunmak için çamurdan duvarlar
inşaa etmiş ve besinlerini yakındaki ovalardan sağlamışlardır.
Kenan ülkesinin şehir devletleri Mısır ve Suriye ile ticari ve
diplomatik ilişkiler içerisindeydi.Kenan uygarlıkları MÖ.2300
yılında yıkıldı ve neden yıkıldığı konusunda tarihçiler bir
uzlaşmaya varamamışlardır. İbraniler Kenan ülkesine Mısır'dan mı
geldiler yoksa zaten orada yaşayan kavimlerden mi türedileri
soruları hala tartışılmaktadır fakat kesin olan bu olayın
MÖ.12.ve13.yüzyılda yapılmış olmasıdır. İncil öğretilerine göre
İsrail Birleşik krallığı İbrani kabileleri tarafından Saul başa
getirilerek MÖ.1020 yılında kuruldu.MÖ.722 ve 720 yılları
arasında İsrail İmparatorluğunun kuzey kısmı Asurlular
tarafından harap edildi ve İbrani kabileler sürgüne gönderildi.
MÖ 586 yılında Yahuda Babil İmparatorluğu tarafından kuşatıldı
ve Kudüs ve İlk tapınak tahrip edildi. Geri kalan İbraniler ve
yerel nüfusun geri kalanı köle olarak Babil 'e gönderildi.
Persler, Yunanlar, Romalılar, Bizanslılar ve Osmanlılar gibi bir
çok İmparatorluğun egemenligi altına giren Filistin tarihi
boyunca hep yıkıcı savaşlara ev sahipliği yapmıştır ve günümüzde
hala sorunlu bir konuma sahiptir. Son yıllarda Hamas ve İsrail
çatışmaları bölgeyi neredeyse yaşanmaz bir ülke haline
getirmiştir. |
|
Filistin Coğrafya |
|
|
Filistin' in
Konumu: |
Orta Doğu'da, Akdeniz Kıyısında,
İsrail ve Mısır arasında bulunur. |
|
Filistin'in
Coğrafi Koordinatları: |
31 25 K, 34 20 D |
|
Filistin'in Harita dizini: |
Orta Doğu |
|
Filistin'in Yüzölçümü: |
toplam:360 km²
toprak:360 km²
su: 0 km² |
|
Filistin Yüz ölçüm
karşılaştırma: |
Washington, DC' nin kapladığı
alanın iki katından çok az büyüktür. |
|
Filistin'in Kara sınırları: |
Toplam: 62 km
Sınıf Komşuları: Mısır 11 km,
İsrail 51 km |
|
Filistin'in Kıyı boyu: |
40 km |
|
Filistin'in Deniz hakları: |
Şu anki durumu İsrail-Filistin
arasındaki geçici anlaşmayla belirlenmiştir. Kalıcı durum ilerde
yapılacak anlaşmalarla kesinlik kazanacaktır. |
|
Filistin'de İklim: |
Hava; kışları ılman ve yumuşak,
yazları sıcak ve kurak. |
|
Filistin'de Arazi (Toprak
Yapısı): |
Düz araziden engebeli araziye yer
yer değişiklik gösterir, kıyı ovaları kum ve kum tepeleri ile
kaplıdır. |
|
Filistin'in Rakım uç
değerleri: |
En alçak noktası: Akdeniz 0 m
En yüksek noktası: Abu 'Awdah (Joz Abu 'Auda) 105 m
|
|
Filistin'in Doğal Kaynakları: |
Tarım alanları ve doğal gaz. |
|
Filistin'in Toprak kullanımı: |
Tarım alanı: 29%
Sürekli tarım ürünleri: 21%
Diğer: %50 (2002) |
|
Filistin'de Sulanan arazi: |
150 km² Not: Batı Şeria dahil.
(2003) |
|
Filistin'de Doğal afetler: |
Kuraklık. |
|
Filistin'in Çevre – bugünkü
sorunlar: |
Çölleşme; tatlı suların
tuzlulaşması; lağım sularının yeterince arıtılamaması; su
kaynaklı hastalıklar; toprak azalması (sularla taşınması); su
kaynaklarının kirletilmesi ve tüketilmesi. |
|
Filistin Coğrafya - not: |
Bölgenin Orta Doğu-Kuzey Afrika
ticaret yolları üzerinde stratejik bir konuma sahip olması
inanılmaz karmaşık, düzensiz bir tarihinin olmasına yol
açmıştır.Gazze kenti tarihinde bir çok ülke tarafında
kuşatılmıştır. |
|
Filistin Halk |
|
|
Filistin'in Nüfusu: |
1,482,405 (Temmuz 2007 tahmini) |
|
Yaş dağılımı: |
0-14 yaş: 47.6% (erkek 361,115
/kadın 344,236 )
15-64 yaş: 49.9% (erkek377,927
/kadın 361,824 )
65 yaş ve üstü: 2.5% (erkek
15,454 /kadın 21,849) (2007 tahmini.) |
|
Filistin'de Ortalama yaş: |
Toplam: 16 yaş
Erkek: 15.9 yaş
Kadın: 16.2 yaş (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Nüfus artış
oranı: |
3.66% (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Doğum oranı: |
38.9 doğum/1000kişi (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Ölüm oranı: |
3.74 ölüm/1000 kişi (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Net göç oranı: |
1.43 göçmen/1000 kişi (2007
tahmini) |
|
Filistin'de
Cinsiyet oranı: |
Doğumda: 1.05 erkek/kadın 15 yaş
altı: 1.049 erkek/kadın
15-64yaş arası: 1.045 erkek/kadın
65 yaş ve üzeri: 0.707 erkek/kadın
Toplam Nüfus: 1.037 erkek/kadın (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Bebek ölüm oranı: |
Toplam: 1000 canlı doğumda 21.88
ölüm Erkek: 1000 canlı doğumda 22.91 ölüm
Kadın: 1000 canlı doğumda 20.79 ölüm (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Ortalama yaşam
süresi: |
Toplam nüfus: 72.16 yaş
Erkek: 70.84 yaş
Kadın: 73.54 yaş (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Doğurganlık oranı: |
5.64 çocuk/kadın (2007 tahmini) |
|
Filistin'de Uyruk: |
İsim: (Mevcut Değil.)
Sıfat: (Mevcut Değil.) |
|
Filistin'de Etnik gruplar: |
Filistinli Araplar ve diğerleri
99.4%, Yahudiler 0.6% |
|
Filistin'de Dinler: |
Müslüman (çoğunlukla Sünni) 98.7%,
Hristiyan 0.7%, Yahudi 0.6% |
|
Filistin'de Diller: |
Arapça, İbranice (Çoğu Filistinli
tarafından konuşulur.), İngilizce (yaygın olarak anlaşılır.)
|
|
Filistin'de Okuryazarlık oranı: |
Tanım: 15 yaş ve üzeri okuyup
yazabilir. Toplam Nüfus:
92.4%
Erkek: 96.7%
Kadın: 88% (2004 tahmini) |
|
Yönetim |
|
|
Filistin'in Ülke adı: |
Kabul Edilen Uzun Biçimi:
“bulunmuyor” Kabul Edilen Kısa Biçimi: Gazze Şeridi
mahalli uzun biçimi: “bulunmuyor”
mahalli kısa biçimi: Qita Ghazzah |
| |
|
Filistin Ekonomisi |
|
|
Filistin'de Ekonomiye genel
bakış: |
|
Yüksek nüfus yoğunluğu, kısıtlı
ulaşım, içte ve dışta yapılan sıkı denetimler, Gazze
Şeridi'nin(Filistin otoritesi altındaki iki bölgeden küçük
olanı) ekonomik durumunu Batı Şeria'nınkinden daha da kötü hale
getirmiştir. Eylül 2000'de ikinci İntifadah'ın başlaması ve
İsraillilerin politik olarak kapanması ekonominin ters düz
olmasıyla sonuçlanmıştır. İsrailin bu politikaları güvenlik
endişesi ile Gazze Şeridine iş gücü giriş çıkışını engellemek
gibi Gazze Şeridini bunaltan yaptırımlardı. 2001 yılında hatta
daha şiddetli biçimiyle 2003 yılında İsrailin Filistin
bölgesindeki askeri önlemleri sermayenin harap edilmesi, yaygın
iş kapatmalarının olması ve yönetim birimlerinin tahrip edilmesi
ile sonuçlandı. İsrail'in 2005 yılında Gazze Şeridinden
çekilmesi orta vadede ekonomik bir büyüme fırsatı sağladı fakat
İsrail'in 2006 yılına kadar Gazze Şeridinde askeri faaliyetlere
devam etmesi bu büyümenin hissedilmesine engel oldu. İsrail'in
Hamas'tan dolayı bölgeye uyguladıgı ambargo devam etmektedir. |
|
$5.327 milyar[ Batı Şeria dahil.]
(2005 tahmini) |
|
Gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH)
(satın alma gücü paritesi): |
|
$3.45 milyar [ Batı Şeria dahil.]
(2003 tahmini) |
|
Gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH)
(resmi döviz kuru): |
|
4.9% [ Batı Şeria dahil.] (2005
tahmini) |
|
Gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH)
– gerçek büyüme hızı): |
|
$1,500 [ Batı Şeria dahil.] (2003
tahmini) |
|
Gayrisafi yurtiçi
hasıla (GSYİH) – kişi başına (PPP): |
|
Tarım: 8%
Endüstri: 18.2%
Hizmet:73.9% [ Batı Şeria dahil.] (2005 tahmini) |
|
Gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH)
– sektörlere göre dağılım: |
|
259,000 (2005) |
|
İş gücü: |
|
Tarım: 12%
Endüstri: 18%
Hizmet:70% (2005) |
|
20.3% [ Batı Şeria dahil.] (2005) |
|
İş gücü- iş alanlarına göre: |
|
63.1% |
|
İşsizlik oranı: |
|
En az: 10%: Mevcut Değil.
En fazla: 10%: Mevcut Değil. |
|
Yoksulluk sınırı altındaki
nüfus: |
|
Yüzdelik paya göre ev geliri ya
da gideri: |
|
Enflasyon oranı (tüketici
fiyatları): |
2.9% [ Batı Şeria dahil.] (2005) |
|
Filistin Bütçesi: |
Gelirler: $1.23 milyar
Giderler:$1.63 milyar, $44
milyon'luk sermaye giderleri dahil. [ Batı Şeria dahil.] (2005) |
|
Filistin'deTarım – Ürünleri: |
Zeytin, Turunçgiller, Sebzeler;
Sığır eti, Mandıra ürünleri. |
|
Sanayiler: |
Genellikle tekstil ürünleri ve
sabun üreten, zeytin ağacı oymacılığı ve sedef işçiliği yapan
küçük aile işletmeleri bulunur. İsrailliler endüstriyel bölgede
bazı küçük ölçekli fabrikalar kurmuşlardı, fakat girişimler
İsrail'in Gazze şeridindeki yerleşmeleri tahliye etmesiyle
durdu. |
|
Filistin'in Endüstriyel
üretimin gelişme hızı: |
2.4% [ Batı Şeria dahil.] (2005) |
|
Filistin'inElektrik üretimi: |
140.000 kWh (2005) |
|
Filistin'in Elektrik tüketimi: |
230.000 kWh (2005) |
|
Filistin'in Elektrik ithalatı: |
90,000 kWh; Not: İthalat İsrailli
bir elektrik şirketinden yapılır. (2005) |
|
Filistin'de İhracat: |
$301 milyon f.o.b. [ Batı Şeria
dahil.] (2005 tahmini) |
|
Filistin'de İhracat malları: |
Turunçgiller, Çiçekler, Tekstil
Ürünleri. |
|
Filistin'in İhracat ortakları: |
İsrail, Mısır, Batı Şeria.
|
|
Filistin'de İthalat: |
$2.44 milyar ,c.i.f. [ Batı Şeria
dahil.] (2005) |
|
Filistin'de İthalat malları: |
Besin Maddeleri, Tüketici Malları,
İnşaat Malzemeleri |
|
İthalat ortakları: |
İsrail, Mısır, Batı Şeria (2004)
|
|
Filistin Dış borç: |
Mevcut Değil. |
|
Filistin Ekonomik yardım -
alıcı |
$1.14 milyar;
[Batı Şeria dahil.] (2004 tahmini)
|
|
Filistin'in Para birimi (kod): |
Yeni İsrail Şekeli. |
|
Döviz kurları: |
Yeni İsrail Şekelinin Amerikan
Dolarına oranı: 4.4565 (2006), 4.4877 (2005), 4.482 (2004),
4.5541 (2003), 4.7378 (2002) |
|
Filistin'de Mali yıl: |
Takvim yılı |
|
İletişim |
|
|
Filistin'de Telefonlar –
kullanımdaki ana hatlar: |
349,000 [Batı Şeria dahil.] (2005)
|
|
Filistin'de Telefonlar – cep
telefonu: |
1.095milyon [Batı Şeria dahil.]
(2005) |
|
Filistin'de Telefon sistemi: |
Genel Değerlendirme:Mevcut Değel.
Yerel: İsrail şirketi Bezek ve Filistin şirketi Paltel kablolu
iletişim sistemlerinden sorumludurlar; Filistinli Jawal şirketi
mobil gsm servisini sunar.
Uluslar arası: ülke kodu - 970 (2004) |
|
Filistin'de Radyo yayın
istasyonları: |
AM 0, FM 8 kısa dalga 0 (2005)
|
|
Filistin'de Televizyon yayın
istasyonları: |
1 adet (2005) |
|
Internet ülke kodu: |
.ps; not: - Batı Şeria ile aynı. |
|
Internet kullanıcıları: |
243,000 [ Batı Şeria dahil. ]
(2005) |
|
Taşımacılık |
|
|
Filistin'de Hava alanları: |
2 adet. Not: Aralık 2001 yılında
İsrail Savunma güçleri tarafından tahrip edilen Gazze Uluslar
arası hava limanı bu sayıya dahildir. |
|
Döşeli pistleri (asfalt) olan
hava alanları: |
toplam: 1 3,047 m ’den
fazla: 1 (2006) |
|
Döşenmemiş pistli (asfalt
olmayan) hava alanları: |
Toplam: 1 914 m altı: 1
(2006) |
|
Filistin'de Limanlar ve
terminaller: |
Gazze |
|
Askeri |
|
|
Askeri Birimler: |
Barış Antlaşması gereği Filistin
Yönetimi düzenli ordu bulundurma iznine sahip değildir; fakat
buna rağmen yerel güvenlik birimleri mevcuttur. (2007) |
|
Askeri hizmet için mevcut insan
gücü: |
|
yaşları 18-49 arası erkekler:
260,855 kişi (2005 tahmini) |
|
Askeri hizmet için uygun insan
gücü: |
yaşları 18-49 arası erkekler:
221,530 kişi (2005 tahmini) |
|
Askeri hizmete hazır hale gelen
insan gücü(yıllık): |
yaşları 18-49 arası erkekler:
15,196 kişi (2005 tahmini) |
| |
| |
|
